دکتر کامبیز باقرزادی، آنستزیولوژیست و فوق تخصص درد:

علت تعریق بیش از حد (هایپرهیدروزیس) چیست؟

تعریق یکی از مهم‌ترین راه‌هایی است که بدن برای از دست دادن گرما استفاده می‌کند. با وجود این، برخی افراد از تعریق بیش از حد رنج می‌برند. میزان عرق کردن در مناطق خاصی از بدن این افراد، بیش از حد نرمالی است که برای کنترل دمای بدن لازم است. هایپرهیدروزیس، اصطلاح پزشکی برای تعریق بیش از حد است. از هر 200نفر، یک نفر مبتلا به هایپرهیدروزیس است. این مشکل معمولا از سنین نوجوانی و جوانی شروع شده و به‌دلیل بیش‌فعالی غدد عرق ایجاد می‌شود. غده‌های عرق با انواع خاصی از اعصاب به‌نام سیستم اعصاب سمپاتیک تغذیه می‌شوند که یکی از وظایف آن کنترل تعریق است. افزایش فعالیت سیستم اعصاب سمپاتیک می‌تواند منجر به هایپرهیدروزیس اولیه (Essential/Primary Hyperhidrosis) شود که علت بروز آن هنوز ناشناخته است و ظاهرا بیشتر مربوط به مسائل ژنتیکی است. تعریق بیش از حد می‌تواند از نوع ثانویه (Secondary) نیز باشد که به دنبال فعالیت غده تیروئید یا آدرنال یا بیماری مرض قند ایجاد می‌شود.

آیا تعریق بیش از حد درمان دارد؟

برای درمان و کاهش تعریق بیش از حد می‌توان از روش‌های زیر استفاده کرد:

- الکترولیز

- استفاده از دارو

- تزریق سم بوتولینیوم

- سمپاتکتومی جراحی

- سمپاتکتومی با RF

سمپاتکتومی چه روشی است؟

درمان‌های معمول همچون پماد هیدروکسید آلومینیم یا جراحی غدد عرق توسط لیزر ممکن است قادر به کنترل هایپرهیدروزیس اولیه نباشند یا حتی منجر به ایجاد برخی عوارض جانبی شوند. در این موارد، سمپاتکتومی می‌تواند مفید باشد. سمپاتکتومی یک تکنیک جراحی است که هدف آن از بین بردن بخشی از عصب است که با غده‌های عرق موجود در پوست مرتبط هستند. جراحی سمپاتکتومی توراسیک برای کنترل تعریق زیر بغل، دست‌ها و پاها به کار می‌رود.

چطور می‌توان با جراحی سمپاتکتومی مشکل تعرق را حل کرد؟

سمپاتکتومی ناحیه قفسه سینه (برای دست‌ها و زیر بغل):

سیستم اعصاب سمپاتیک از داخل قفسه سینه به زیر بغل و دست‌ها عصب‌رسانی دارد و به این ترتیب دسترسی به آن برای جراحان مشکل است. امروزه به‌دلیل پیشرفت ابزارهای لاپاروسکوپی نوین، استفاده از سمپاتکتومی توراسیک از طریق توراکوسکوپی بسیار گسترش یافته است. در این عمل جراحی، بیمار تحت بیهوشی عمومی قرار می‌گیرد. سپس یک دوربین توراکوسکوپ از طریق چند برش کوچک یک سانتی‌متری که پایین‌تر از ناحیه زیر بغل بین دنده‌ها ایجاد شده است، وارد قفسه سینه (T3) می‌شود. برای اینکه پزشک بتواند عصب‌ها را به وضوح ببیند، ریه در سمت مربوطه، توسط متخصص بیهوشی و با کمک one-lung ventilation خالی می‌شود. ابزار لاپاروسکوپی دوم از طریق برش دیگری وارد شده و هر عصب و زنجیره سمپاتیک توسط کوتر و چاقو بریده می‌شود.

سمپاتکتومی ناحیه کمر (برای پاها):

اعصاب سمپاتیک که غده‌های عرق پاها توسط آنها عصب‌رسانی می‌شوند در ناحیه پشت شکم (خلف صفاق) قرار دارد. عمل سمپاتکتومی کمری از گردنی پیچیده‌تر است. این عمل معمولا به‌صورت عمل جراحی باز با استفاده از برش‌های کوچکی در ناحیه کناری شکم انجام می‌شود. بیشتر بیماران پس از عمل یک شب در بیمارستان بستری می‌شوند و دوران ریکاوری کامل حدود 2 تا 4هفته خواهد بود.

سیستم سمپاتیک و نقش آن در کنترل تعریق چیست؟

سیستم سمپاتیک در مقابل سیستم پاراسمپاتیک قرار دارد. یکی از وظایف خاص سیستم سمپاتیک کنترل درجه حرارت مرکزی و محیطی بدن از طریق کنترل تعریق در بدن است. اختلال در عملکرد این سیستم می‌تواند باعث افزایش تعریق در قسمت‌های مختلف بدن شود. سیستم اعصاب سمپاتیک از لحاظ آناتومیک در قسمت محیطی و کنار ستون فقرات به‌صورت زنجیری قرار دارد. پیش از این، جهت درمان اختلالات سیستم سمپاتیک (همچون تعریق بیش از حد دست‌ها و زیر بغل) از روش جراحی و بیهوشی عمومی برای قطع این سیستم (سمپاتکتومی) استفاده می‌شد که همراه با عوارض بود. اخیرا با پیشرفت‌هایی که در تکنیک‌های اینترونشنال کنترل درد صورت گرفته است، می‌توان بدون نیاز به بیهوشی عمومی و جراحی باز این عمل را انجام داد.

سمپاتکتومی با رادیوفرکوئنسی قابل انجام است؟

عمل سمپاتکتومی از طریق رادیوفرکوئنسی (RF) نیز قابل انجام است. این روش در معدود مراکز درمانی و کلینیک‌های تعریق انجام گرفته و در ایران نیز تنها توسط دکتر باقرزادی انجام می‌شود. سمپاتکتومی از طریق رادیوفرکوئنسی یک روش غیرتهاجمی محسوب می‌شود که در آن هیچ نیازی به بیهوشی کامل، تخلیه ریه یک‌طرفه و برش جراحی نیست. روش رادیوفرکوئنسی سمپاتکتومی قفسه سینه یا کمری، در شرایط اتاق عمل و توسط دستگاه راهنمای اشعهx (C-armed Flouroscopy) انجام می‌شود. محل زنجیره سمپاتیک از طریق تست لیدوکائین یک‌درصد همچنین تجویز ماده حاجب و عکسبرداری‌های متعدد تایید می‌شود. در سمپاتکتومی با رادیوفرکوئنسی، سوزن‌های RF که بسیار باریک هستند، از خلف قفسه سینه (پس از بی‌حسی موضعی) وارد شده و پس از عبور از فضای بین دنده‌ای در کناره خلفی مهره‌ها، در محلی که زنجیره سمپاتیک قرار دارد، جای می‌گیرد. نوک فعال سوزن‌های RF عایق ندارد، همین دلیل، وقتی در مجاورت زنجیره سمپاتیک قرار می‌گیرد، امواج ساطع شده از آن، حرارتی به اندازه 80‌درجه سانتی‌گراد تولید می‌کند که در مدت دو دقیقه می‌تواند باعث تخریب زنجیره سمپاتیک شود. این کار منجر به از بین رفتن کامل تعریق ناحیه دست، زیربغل یا پاها می‌شود.

طی مدت عمل، بیمار کاملا هوشیار است و همکاری نزدیکی با جراح دارد. همچنین پس از عمل، بیمار می‌تواند به منزل بازگردد و کارهای روزانه خود را از سر گیرد.

Hyperhidrosis-1

روش سمپتاتکومی کمری با RF و به صورت زیر پوستی برای بیمارانی با مشکلات عروقی در اندام‌های پایین تنه همچنین در دردهای نوروپاتیک قابل استفاده است. در درمان با رادیوفرکوئنسی از انرژی الکترومغناطیسی در نزدیکی بافت عصب استفاده می‌شود.

Hyperhidrosis-2

نتایج حاصل نشان می‌دهد برای درمان تعریق بیش از حد، استفاده از سمپاتکتومی قفسه سینه بیشترین اثر را دارد. همچنین استفاده از سمپاتکتومی با RF در مقایسه با سمپاتکتومی جراحی توصیه می‌شود؛ چراکه سمپاتکتومی با RF، نیازی به بیهوشی عمومی ندارد و بدون برش جراحی صورت می‌گیرد. علاوه بر این، به‌کارگیری RF برای درمان تعریق، عوارض کمتری داشته و با دوران ریکاوری کوتاه‌تری همراه خواهد بود. به‌علاوه رفلکس هایپرهیدروزیس بیمار پس از سمپاتکتومی با RF نسبت به سمپاتکتومی جراحی کمتر است.

با کمک خداوند متعال، عمل سمپاتکتومی قفسه سینه با امواج رادیویی بدون نیاز به بیهوشی و جراحی توراکوسکوپیک جهت درمان تعریق کف دست و زیر بغل، برای اولین‌بار در ایران و برای دومین‌بار در سطح بین‌الملل توسط دکتر کامبیز باقرزادی با موفقیت و بدون عوارض انجام شده است.

سمپاتکتومی جهت درمان مشکلات دیگری همچون نارسایی‌های عروقی ناشی از دیابت یا بیماری برگر و نیز دردهای مزمن در اندام‌ها به کار می‌رود. پس با روش سمپاتکتومی با RF می‌توان به این بیماران نیز کمک کرد.

دکتر کامبیز باقرزادی، آنستزیولوژیست و فوق تخصص درد:

دکتر باقرزادی دارای تخصص آنستزیولوژی و فوق تخصص درد از دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد است. وی به‌منظور تکمیل دوره فلوشیپ خود، یک مدرک تکمیلی در زمینه اینترونشنال درد نیز از دانشگاه استانبول ترکیه دریافت کرده‌ است.

آدرس و تلفن تماس جهت ارتباط با مطب دکتر باقرزادی:

تهران، سعادت‌آباد، بین چهارراه سرو و میدان شهرداری، انتهای خیابان ریاضی بخشایش، روبه‌روی بیمارستان عرفان، ساختمان افتخار، پلاک 56، طبقه دوم، واحد 201

تلفن: 

02126765137 

9102141412 0

 بیمارستان عرفان: تهران، سعادت‌آباد، بین میدان شهرداری و چهارراه سرو، خیابان شهید ریاضی ‌بخشایش، بیمارستان عرفان، طبقه B، کلینیک درد (تعریق)

تلفن: 23021000 021

از ساعت 9صبح تا 6 بعدازظهر می‌توانید با شمار‌ه تلفن‌های زیر تماس بگیرید.

02122131342

آدرس: بیمارستان میلاد،  ورودی 3، طبقه 6، کلینیک درد 

تلفن: 

09102141412

02126765137

جهت نوبت‌دهی 9‌-‌8‌ بعدازظهر با شماره زیر تماس بگیرید

9102141412 0

وب سایت:  bagherzadi.com


ارسال به دوستان از طریق
;
جهت دریافت مشاوره تلفنی از پزشکان وبسایت الو دکتر می توانید روزهای شنبه تا پنجشنبه از ساعت 9 الی 21 ازطریق تلفن ثابت (از سراسر کشور بدون گرفتن پیش شماره) با شماره تلفن 9099071353 تماس بگیرید
اگر از سامانه پاسخ گویی الودکتر راضی هستید، این سامانه را به دوستان خود معرفی کنید
پاسخ ما به پرسش شما بیشتر برای بالا بردن اطلاعات و معلومات عمومی شما در مورد مشکل پرسیده شده‌تان است و خواهشمندیم برای اطمینان بیشتر با پزشک متخصص خود نیز مشورت کنید. امیدواریم سال‌ها سلامت و خوشحال در کنار عزیزانتان زندگی کنید.
پیشنهادات داغ
پربازدیدترین های هفته
;